Verdwijnt de notaris straks in de cloud?

dinsdag 2 augustus 2016

De afgelopen jaren zijn we bekend geraakt met het fenomeen Bitcoin, een munteenheid waarbij er geen centrale bank bestaat waaraan zij haar vertrouwen ontleent, maar waarbij een netwerk van computers de taak van die centrale bank op zich neemt. Elke computer in dit netwerk beschikt over een volledig overzicht van alle transacties die met Bitcoin worden gedaan en elke computer in dit netwerk verifieert deze transacties.

Deze technologie wordt Blockchain genoemd en gaat volgens sommigen de wereldeconomie zoals wij die nu kennen revolutionair veranderen. Het belang van zogenaamde “vertrouwde derde partijen”, zoals overheden, banken, accountants maar ook notarissen zou gedecimeerd worden aangezien de Blockchain deze vertrouwde derde partijen kan vervangen.

De Blockchain is immers in staat om de authenticiteit van een contract tussen partijen te waarborgen: de Blockchain kan onomstotelijk vaststellen dat partij X op een bepaald tijdstip een transactie met een bepaalde inhoud met partij Y tot stand heeft gebracht. Volgens toekomstvoorspellers hoeven we hierdoor voor ons testament of voor de overdracht van ons huis niet meer langs het notariskantoor. Dit zou de kosten drukken en de snelheid verhogen.

Toch ben ik bang dat deze visionairen de rol van de notaris onderschatten. Inderdaad kan de Blockchain net als de notaris authenticiteit van een contract vaststellen, maar daarmee houdt het toch wel een beetje op.

De rol van de notaris is immers niet beperkt tot authenticatie. Hij heeft tot taak om vanuit een onafhankelijke positie de wil en verklaring van partijen tot uitdrukking te brengen en de door partijen beoogde resultaten te bereiken. Ook met zaken waarover partijen niet hebben nagedacht dient de notaris rekening te houden.

Tot het takenpakket van de notaris behoort ook de zogeheten “belehrungspflicht”. Hij is gehouden partijen fatsoenlijk in te lichten over de gevolgen van de rechtshandelingen die zij van plan zijn te verrichten en te voorkomen dat er sprake is van juridische onkunde en feitelijk overwicht van de tegenpartij. Hiervoor is het persoonlijke contact met de notaris belangrijk: de reden dat men doorgaans voor het tekenen van de akte op het notariskantoor dient te verschijnen.

Nico van Bohemen

Deel via

Nico van Bohemen

Columns van Mr. N. (Nico) van Bohemen

Terug naar overzicht