Graag wijzen wij u erop dat begrippen meerdere en ook andere betekenissen kunnen hebben dan deze. Afhankelijk ook van de context kan dus een andere of genuanceerder definitie van toepassing zijn.

A  
Aansprakelijkheid wanneer aan een persoon of bedrijf een bepaalde gedraging kan worden toegerekend
Activa de waarde van alle bezittingen van een onderneming
Alimentatie financiële bijdrage van aan de kosten van levensonderhoud na ontbinding van het huwelijk of het geregistreerd partnerschap
AVA algemene vergadering van aandeelhouders
   
B  
Belanghebbende iemand die op basis van een rechtstreeks belang betrokken is bij een besluit of een geschil
Beneficiaire aanvaarding het aanvaarden van een erfenis waarna vereffening van de nalatenschap zal plaatsvinden
Beslag maatregel waarbij de beschikking over een voorwerp/goed wordt ontnomen ten behoeve van degene die beslag op de zaak heeft gelegd, ter zekerheid van voldoening van een vordering
Beschikking een uitspraak in een procedure die begint met een verzoekschrift
Beschikkingsbevoegdheid de bevoegdheid tot het vervreemden, bezwaren en verdelen van bepaalde goederen
Bestuurdersaansprakelijkheid aansprakelijkheid voor de handelingen van bestuurders van een rechtspersoon die zij in de hoedanigheid van bestuurder hebben verricht
Bodembeslag recht van de Belastingdienst om beslag te leggen op alle inventaris op de bodem (grond) van de beslagene. Dit beslag omvat ook goederen van derden die zich op de bodem van de beslagene bevinden
Boedelbeschrijving een inventarisatie van baten en lasten van een (nalatenschaps)boedel
Bruikleenovereenkomst overeenkomst waarbij een zaak om niet (gratis/zonder tegenprestatie) in gebruik geeft aan een andere partij, onder de voorwaarde dat de zaak na gebruik weer wordt teruggegeven
   
C  
Codicil een onderhands, door de erflater met de hand geschreven stuk waarin bepaalde beschikkingen kunnen worden gemaakt, zoals legaten
Concurrentiebeding schriftelijk beding tussen de werkgever en de werknemer waarin de werknemer wordt beperkt om na het dienstverband werkzaam te zijn in dezelfde branche
Concurrente crediteur alle crediteuren in gelijke rang in een faillissement. De netto-opbrengst wordt na de afwikkeling van een faillissement naar evenredigheid van hun vorderingen verdeeld
Conservatoir beslag beslag dat wordt gelegd voordat er een rechterlijk vonnis is gewezen, ter zekerheid van uitwinning van de vordering
Contract een schriftelijk vastgelegde overeenkomst tussen twee of meer partijen
Crediteur (rechts)persoon of entiteit met een vordering op de debiteur
Curator een door de rechtbank aangesteld persoon die zorg draagt voor het beheer en de vereffening van  de boedel van de gefailleerde partij
   
D  
Dader verdachte die voor een strafbaar feit is veroordeeld
Dagvaarding een inleidende akte die op verzoek van een partij door een gerechtsdeurwaarder wordt uitgereikt aan de gedaagde partij, waarin de laatste partij wordt opgeroepen om voor de rechter te verschijnen
Debiteur schuldenaar die een betalingsverplichting heeft ten opzichte van de crediteur
Derdenbeslag beslag dat wordt gelegd op gelden of goederen die van een schuldenaar zijn, maar zich onder een derde bevinden, bijv. beslag op een bankrekening die iemand heeft bij een bank
Derdenrekening rekening bij een derde waarop gelden door een partij worden betaald., die pas worden vrijgegeven wanneer de wederpartij aan bepaalde voorwaarden heeft voldaan
Due diligence boekenonderzoek dat zich met name richt op financiële, fiscale, juridische en commerciële aspecten 
Dwaling de situatie waarin een overeenkomst onder invloed van een verkeerde voorstelling van zaken van een of beide partijen tot stand is gekomen
   
E  
Echtscheiding een van de manieren waarop een huwelijk kan eindigen is d.m.v. een echtscheiding, de echtscheiding wordt op verzoek van één der echtgenoten (of op verzoek van beiden) door de rechter uitgesproken als het huwelijk duurzaam is ontwricht
Erfgenaam de persoon die uit een nalatenschap iets ontvangt
Erfopvolging opvolging in de rechten en plichten van een overledene door zijn erfgenamen
Erfpacht zakelijk recht dat iemand de bevoegdheid geeft tot het gebruik van een stuk grond van iemand anders
Eigendom het meest omvattende recht wat iemand op een goed kan hebben
Eigendomsvoorbehoud situatie waarbij goederen feitelijk worden geleverd aan de koper, maar de juridische eigendom bij de verkoper blijft, totdat de koopprijs aan de verkoper wordt voldaan
Eiser de persoon die een civiele dagvaardingsprocedure of een bestuursrechtelijke procedure begint
Erkenning rechtshandeling die is gericht op het laten ontstaan van een familierechtelijke betrekking met een kind
Executeur persoon die de verantwoordelijkheid draagt voor de afwikkeling van de nalatenschap
   
F  
Faillissement een (rechts)persoon die in de toestand verkeert dat hij is opgehouden te betalen kan failliet worden verklaard, mits er minstens twee schuldeisers zijn wiens vordering onbetaald worden gelaten
Flitsfaillissement procedure waarbij het faillissement gericht is op de voortzetting van de onderneming, zodat nadat het faillissement wordt uitgesproken er direct een doorstart kan worden gemaakt
Franchise samenwerkingsverband waarin een ondernemer een bepaalde formule van een keten kan exploiteren
Fusie situatie wanneer één of meer bedrijven fuseren en daarmee opgaan in één bedrijf
   
G  
Gedaagde de persoon tegen wie een eis of een vordering wordt gericht in een civiele dagvaardingsprocedure of bestuursrechtelijke procedure
Gemeenschap wanneer meerdere personen het eigendom van een goed of recht gezamenlijk hebben
Gerechtsdeurwaarder een ambtenaar die belast is met het uitbrengen van exploten (zoals dagvaardingen) en het verrichten van ontruimingen, beslaglegging en executoriale verkopingen
Geregistreerd partnerschap een samenlevingsregistratie als alternatief voor een huwelijk
Gezag soort zeggenschap die ouders over hun kind hebben, waardoor zij belangrijke beslissingen mogen nemen over het kind waarover zij het gezag hebben. Een ouder heeft niet altijd gezag, soms is het nodig dat dit wordt aangevraagd bij de rechter
Goede trouw belangrijk criterium binnen de rechtspraak in Nederland, waarbij ervan wordt uitgegaan dat iemand bepaalde feiten niet kende en ook niet behoefde te kennen
Goodwill de meerwaarde van een onderneming dat niet direct toewijsbaar is aan de activa en passiva
Grief bezwaar dat in (hoger) beroep wordt aangevoerd
Griffie de administratieve afdeling van een gerecht
   
H  
Herstructurering wijziging van de inrichting van een onderneming ten behoeve van de continuïteit hiervan
Huwelijk een wettelijk geregelde levensgemeenschap van twee volwassenen
Huwelijkse voorwaarden regime waarbij echtgenoten de vermogensrechtelijke gevolgen van hun huwelijk regelen in een akte die in het huwelijksgoederenregister wordt ingeschreven
Hypotheekrecht bepaalt zekerheidsrecht dat ertoe strekt om op de daaraan onderworpen onroerende goederen een vordering tot voldoening van een geldsom bij voorrang boven andere schuldeisers te verhalen
   
I  
Incidenteel appel hoger beroep, ingesteld nadat de wederpartij ook al in hoger beroep is gegaan tegen dezelfde beslissing
Ingebrekestelling een schriftelijke mededeling van een schuldeiser aan de schuldenaar waarin een redelijke termijn voor nakoming wordt gesteld
Insolventie situatie waarin een (rechts)persoon heeft opgehouden aan zijn betalingsverplichting te voldoen
   
K  
Kantonrechter alleensprekende rechter die zaken behandelt in zowel het civiele recht als in het strafrecht. De kantonrechter behandelt o.a. zaken met vorderingen lager dan € 25.000 etc.
Kindsdeel het deel van de erfenis waarop een kind volgens de wet recht heeft als een van de ouders overlijdt en er geen testament is opgesteld
Kortgeding spoedprocedure in een zaak waarin snel een voorlopige uitspraak van de rechtbank kan worden gevraagd
Kracht van gewijsde een vonnis heeft ‘kracht van gewijsde’ als hiertegen geen beroep meer openstaat
   
L  
Legaat bijzondere beschikking waarbij de erflater aan één of meer personen bepaalde goederen nalaat
Legitieme portie een gedeelte van de waarde waarop iemand die onterfd is aanspraak kan maken
Legitimaris iemand die als afstamming van de erflater door de wet als erfgenaam tot de nalatenschap wordt geroepen
Liquidatie de afwikkeling van de boedel van een (failliete) onderneming (ten behoeve van voldoening van vorderingen van schuldeisers)
   
M  
Mediation bemiddelingsprocedure door een professionele derde
Meineed iemand die opzettelijk niet de waarheid spreekt ten overstaan van de rechter
Misdrijf zwaar strafrechtelijk vergrijp
   
N  
Nakoming het verrichten van een prestatie die voortvloeit uit een overeenkomst
Nalatenschap het geheel van goederen en schulden dat de erflater achterlaat
Natrekking de situatie waarin een zaak deel gaat uitmaken van een andere zaak, waardoor het eigendom van de nagetrokken zaak tenietgaat
Nietige rechtshandeling een rechtshandeling die bij voorbaat het beoogde rechtsgevolg niet heeft
Nietigverklaring oordeel van de rechter dat een vorige uitspraak van een lagere rechter niet geldig is
Notaris ambtenaar die o.a. bevoegd is tot het opmaken van authentieke akten zoals een testament
   
O  
Onderbewindstelling vorm van toezicht waarbij een bewindvoerder wordt aangesteld indien aan een onderneming surseance van betaling is verleend of wanneer het faillissement van een onderneming is uitgesproken
Ongerechtvaardigde verrijking hier is sprake van als iemand verrijkt wordt ten koste van een ander, zonder dat hier een rechtsgrond voor bestaat
Onrechtmatige daad een inbreuk op een recht en een doen of nalaten in strijd met een wettelijke plicht, of met hetgeen volgens ongeschreven recht in het maatschappelijk verkeer betaamt
Onwaardigheid wanneer iemand niet bevoegd is om uit een nalatenschap voordeel te genieten
Ontbinding de mogelijkheid om van een overeenkomst af te zien in het geval er sprake is van een tekortkoming in de nakoming
Onterving een of meerdere van de kinderen wordt door de erflater uitgesloten van de nalatenschap
Ontslag het beëindigen van een arbeidsovereenkomst
Onverschuldigde betaling wanneer op grond van een vernietigde overeenkomst geld is betaald of een dienst is verricht, waardoor dit achteraf zonder rechtsgrond is gebeurd
Opschorten het recht voorbehouden om een (rechts)handeling uit te stellen totdat de wederpartij aan voorwaarde heeft voldaan
Opstal zakelijk recht om in, op of boven een onroerende zaak van een ander gebouwen, werken of beplantingen in eigendom te hebben of te verkrijgen
Ouderschapsplan overeenkomst tussen ouders die uit elkaar gaan waarin afspraken omtrent de kinderen staan
Overtreding licht strafrechtelijk vergrijp
   
P  
Pandrecht zekerheidsrecht dat gevestigd kan worden op goederen ter zekerheid van de voldoening van een geldsom, waardoor een voorrangspositie wordt gecreëerd t.o.v. andere schuldeisers
Parentele stelsel wettelijk stelsel om te bepalen wie erfgenaam is
Passiva de schulden van een bedrijf
Paulianeus handelen handelen ten nadele van schuldeisers c.q. de faillissementsboedel, om zo een bevoorrechte positie te krijgen t.o.v. andere schuldeisers (in een faillissement)
Plaatsvervulling als een erfgenaam niet kan of wil erven, mogen afstammelingen van deze erfgenaam in deze plaats treden
Pluraliteit van schuldeisers er moeten tenminste twee schuldeisers zijn wiens vorderingen structureel onbetaald worden gelaten voordat sprake kan zijn van een faillissementssituatie (een toestand waarin de (rechts)persoon is opgehouden te betalen)
Preferente crediteur schuldeisers met een bepaald (wettelijk) voorrecht
Proceskosten de griffierechten en een deel van de gemaakte kosten voor rechtsbijstand
   
R  
Rechtshandeling handeling waardoor een beoogd rechtsgevolg intreedt of kan intreden
Registergoed zekerheidsrecht dat gevestigd kan worden op goederen die geen registergoederen zijn
Renvooiprocedure procedure in een faillissement over de omvang en het bestaan van een vordering die is betwist door de curator of andere crediteuren
Reorganisatie herstructurering in een bedrijf of organisatie
Retentierecht het recht van een schuldeiser om een roerend goed dat hij onder zich heeft niet af te geven aan de schuldenaar zolang zijn vordering niet is voldaan
Royement het afbreken van een lopende procedure
   
S  
Schadevergoeding de verplichting tot het voldoen van de schade die iemand ten gevolge van een bepaald feit leidt
Schulden van de nalatenschap o.a. de kosten voor de uitvaart, executeur, vereffening en erfbelasting
Schuldeiser(s) (rechts)personen of entiteiten die een vordering hebben op de schuldenaar
Sommatie een (vaak schriftelijke) aanmaning tot betaling
Surseance van betaling een algemeen uitstel van betaling, met als doel de schuldenaar ee pauze te gunnen om de financiële problemen op te lossen
Steunmaatregelen maatregelen vanuit de regering waarbij ondernemers tegemoet worden gekomen door bijvoorbeeld betalingsuitstel of compensatie
   
T  
Tenuitvoerlegging het uitvoeren van datgene wat in het vonnis is beslist
Testament een officiële akte waarin de laatste wil van de erflater is vastgelegd
Testamentair erfrecht wanneer de regels die van toepassing zijn op de erfopvolging door de erflater in een testament zijn vastgelegd
Turboliquidatie wanneer een rechtspersoon onmiddellijk ophoudt te bestaan nadat het ontbindingsbesluit is genomen, en de rechtspersoon daarna geen baten en schulden, of uitsluitend schulden heeft, en dus feitelijk ‘leeg’ is
   
U  
Uitvoerbaar bij voorraad dit houdt in dat de tenuitvoerlegging van een veroordelend vonnis doorgang kan blijven vinden, ook wanneer door de wederpartij een ander rechtsmiddel zoals hoger beroep wordt ingesteld
   
V  
Verdachte de persoon over wie aanwijzingen bestaan dat hij/zij mogelijk een strafbaar feit heeft gepleegd
Vereffenaar is verantwoordelijk voor de afwikkeling van een nalatenschap
Vereffening (in faillissement) afwikkeling van een faillissement nadat het vermogen van de gefailleerde is geliquideerd
Vernietigbare rechtshandeling een rechtshandeling waarbij het beoogde rechtsgevolg wel geacht wordt te bestaan, zolang de vernietiging hiervan (nog) niet is aangevraagd
Verstek wanneer de gedaagde niet of niet tijdig verschijnt in de tegen hem aangespannen procedure
Verwerping afstand doen van een nalatenschap
Verzet rechtsmiddel dat door een gedaagde kan worden ingesteld als hij niet of niet tijdig is verschenen in de tegen hem aangespannen procedure, waarna het door eiser gevorderde bij verstek geheel of gedeeltelijk is toegewezen door de rechter
Volmacht de bevoegdheid die een volmachtgever verleent aan een ander om in zijn naam rechtshandelingen te verrichten
Vonnis een uitspraak in een procedure die begint met een dagvaarding
Vrijspraak een rechterlijke beslissing dat het tenlastegelegde feit niet wettig en overtuigend bewezen wordt geacht
   
W  
Wettelijke rente het rentepercentage dat men verschuldigd is bij het te laat betalen van een geldsom
Wettelijke verdeling wettelijke regeling wanneer iemand overlijdt zonder een testament te hebben opgemaakt, en echtgenoot en een of meer kinderen als erfgenamen achterlaat
WHOA met de WHOA (Wet Homologatie Onderhands Akkoord) wordt een nieuwe regeling in de Faillissementswet opgenomen, die het voor schuldenaren mogelijk maakt om schulden te saneren middels het aanbieden van een (onderhands) akkoord aan de schuldeisers. Bijzonder aan deze nieuwe regeling is dat het akkoord ook schuldeisers kan binden die niet met het akkoord instemmen. Daarom wordt het akkoord ook wel een ‘dwangakkoord’ genoemd. De WHOA kan een belangrijk instrument zijn ter afwending van faillissement
WSNP de “Wet Schuldsanering Natuurlijke Personen” is een regeling die aan natuurlijke personen in financiele problemen de mogelijkheid biedt om de schulden te saneren en na een bepaalde periode met een ‘schone lei’ te beginnen
   
Z  
Zuivere aanvaarding het onvoorwaardelijk aanvaarden van een erfenis