Meerdere erfgenamen, toch zelfstandig bevoegd? De bevoegdheidsverdeling!

Iedereen maakt ze, maar weinigen houden zich eraan: goede voornemens.

Het hebben van goede voornemens is geen modern verschijnsel. Al zo’n 4000 jaar geleden beschouwden oude beschavingen de jaarwisseling als een moment van vernieuwing en reflectie. Het blijft prettig om een nieuw jaar fris te beginnen en zaken af te ronden die al te lang blijven liggen.

In nalatenschappen met meerdere erfgenamen komt het regelmatig voor dat “de boel vastzit” en niet lijkt te kunnen worden afgerond. U heeft beneficiair aanvaard en wilt verder, maar anderen niet. Facturen moeten worden betaald, goederen moeten getaxeerd worden, bankrekeningen gedeblokkeerd. Hoe nu verder?

Het onderstaande geldt tijdens de vereffening van de nalatenschap.

Gezamenlijk bevoegd

Wanneer iemand overlijdt, treden diens erfgenamen van rechtswege in zijn rechten, bezit en houderschap (tenzij er sprake is van een wettelijke verdeling). U zet als erfgenaam dus feitelijk de positie van de overledene voort.

Als de erfgenamen de nalatenschap beneficiair aanvaarden, ook wel aanvaarding onder voorrecht van boedelbeschrijving genoemd, begint de fase van de (lichte) vereffening. Hierdoor zijn de erfgenamen gezamenlijk bevoegd om een lijst te maken van de goederen en schulden, een schulden te betalen en de nalatenschap te beheren. Voor meer informatie over de vereffening, klik hier

De hoofdregel gedurende de afwikkeling van de vereffening is dat de erfgenamen allemaal samen bevoegd zijn.  Was de erflater bijvoorbeeld eigenaar van een juwelencollectie, dan betekent dat niemand zelfstandig beslissingen kan nemen over deze collectie. Dit geldt voor alle gemeenschappelijke goederen, zoals de inboedel of het banksaldo. Erfgenamen beheren de nalatenschap gezamenlijk en zijn allemaal vereffenaars.

Maar wat als er iets geregeld moet worden en de erfgenamen het niet eens worden? Voor handelingen die geen uitstel dulden, zoals het verhelpen van een lekkend dak dat direct schade veroorzaakt, mag een erfgenaam alleen optreden.  Wees daar wel voorzichtig mee: want wie opdracht geeft, betaalt als eerste de rekening. Voor alle andere handelingen is gezamenlijke toestemming vereist.

Zelfstandig bevoegd

Wanneer erfgenamen niet tot overeenstemming komen, kan juridisch ingrijpen noodzakelijk zijn. Bij de kantonrechter kan worden verzocht om een oplossing: de beheersregeling. Op grond van de beheersregeling kan één erfgenaam-vereffenaar de bevoegdheid krijgen om bepaalde handelingen zelfstandig te verrichten. Denk aan het laten taxeren van de juwelencollectie, het opvragen van bankafschriften, het deblokkeren van de bankrekening of het betalen van openstaande facturen. U vraagt de rechter dan om af te mogen wijken van de hoofdregel van gezamenlijke bevoegdheid, zodat u niet op toestemming of medewerking van andere erfgenamen hoeft te wachten. Dit kan een oplossing bieden voor de overzichtelijke nalatenschap die vastzit omdat de erfgenamen niet goed kunnen samenwerken. Na het uitvoeren van de zelfstandige handeling, kan het balletje weer gaan rollen en kan er in veel gevallen worden vereffend en afgewikkeld.

Soms zal het nodig zijn om een neutrale derde als vereffenaar te laten benoemen. Op verzoek kan de rechter bepalen dat een professionele vereffenaar de vereffening van de nalatenschap zal afhandelen. Ook dan wordt de impasse tussen de erfgenamen doorbroken en kunnen er stappen worden gezet.

Zet de stap vooruit!

Een goed voornemen dus bij een gestrande afwikkeling: onderneem actie en doorbreek de impasse! Alleen door de stap vooruit te zetten, kan de nalatenschap worden afgewikkeld. 

Vraag naar uw mogelijkheden bij onze advocaten. Wij staan voor heldere advisering, een stevige juridische basis en doortastende belangenbehartiging, met de juiste deskundige begeleiding voor iedereen die met de afwikkeling van een nalatenschap wordt geconfronteerd.  En bovendien: een goed advies inwinnen is altijd een uitstekend voornemen.

Neem contact op